Táo bón sau mổ trĩ phải làm sao? Cách giúp đi ngoài dễ hơn

Táo bón sau mổ trĩ phải làm sao khi mỗi lần đi ngoài đều khiến bạn lo đau, chảy máu hoặc ảnh hưởng đến vết mổ? Sau phẫu thuật, phân khô cứng và việc phải rặn nhiều có thể khiến quá trình hồi phục trở nên khó chịu hơn. Vì vậy, giữ phân mềm và đại tiện nhẹ nhàng là điều rất quan trọng. Bài viết dưới đây sẽ giúp bạn biết nên làm gì để đi ngoài dễ hơn và khi nào cần liên hệ bác sĩ. 

Dưới đây là những thông tin được tham vấn chuyên môn bởi PGS.TS.BS Nguyễn Quang Duật – chuyên gia hàng đầu trong lĩnh vực Tiêu hóa, đồng thời là cố vấn chuyên môn của Ban cố vấn Dược phẩm Hoàng Long ViNa.

Vì sao sau mổ trĩ dễ bị táo bón?

Táo bón sau mổ trĩ có thể xuất phát từ nhiều yếu tố cùng lúc, từ tâm lý sợ đau đến thay đổi ăn uống, vận động và thuốc sử dụng trong thời gian hồi phục.

Một số thuốc sử dụng sau mổ có thể gây táo bón

Sau mổ trĩ, một số loại thuốc có thể khiến việc đại tiện khó khăn hơn. Trong đó, thuốc giảm đau nhóm opioid là nguyên nhân thường gặp do có thể làm hoạt động của ruột chậm lại, khiến phân lưu trong ruột lâu hơn và dễ trở nên khô cứng.

Ngoài ra, một số thuốc giảm đau, chống viêm cũng có thể gây táo bón ở một số người. Riêng kháng sinh không phải nguyên nhân điển hình gây táo bón, nhưng có thể làm thay đổi hoạt động tiêu hóa ở từng người.

Nếu táo bón xuất hiện hoặc kéo dài trong thời gian dùng thuốc, người bệnh nên trao đổi với bác sĩ để được hướng dẫn phù hợp, không tự ý ngừng hoặc thay đổi thuốc đang sử dụng.

Sợ đau nên nhịn đi đại tiện

Sau phẫu thuật, nhiều người lo lần đi ngoài đầu tiên sẽ gây đau hoặc ảnh hưởng đến vết mổ nên cố nhịn. Tuy nhiên, phân lưu lại trong đại tràng càng lâu càng bị hút bớt nước, trở nên khô và cứng hơn. Điều này có thể khiến lần đại tiện sau càng khó và phải rặn nhiều hơn.

Ăn uống ít hơn sau phẫu thuật

Đau, mệt hoặc sợ đi ngoài khiến một số người ăn ít hơn bình thường, đặc biệt là giảm rau xanh, trái cây và các thực phẩm giàu chất xơ. Uống không đủ nước cũng làm phân dễ khô cứng, từ đó tăng nguy cơ táo bón.

Ít vận động

Những ngày đầu sau mổ, người bệnh thường dành nhiều thời gian nằm hoặc ngồi nghỉ. Việc vận động ít hơn bình thường có thể khiến hoạt động của đường ruột chậm lại. Khi sức khỏe cho phép, vận động nhẹ theo hướng dẫn của bác sĩ có thể hỗ trợ quá trình tiêu hóa và đại tiện.

Căng thẳng, lo âu sau mổ

Tâm lý lo đau, sợ chảy máu hoặc sợ làm ảnh hưởng đến vết mổ có thể khiến người bệnh luôn căng thẳng mỗi khi có nhu cầu đại tiện. Stress cũng có thể làm thay đổi hoạt động của hệ tiêu hóa, đồng thời khiến người bệnh ăn uống thất thường hoặc tiếp tục nhịn đi ngoài. Những yếu tố này kết hợp với nhau có thể khiến tình trạng táo bón kéo dài hơn.

Dù xuất phát từ nguyên nhân nào, điều quan trọng sau mổ trĩ là hạn chế để phân trở nên khô cứng và tránh phải rặn mạnh khi đại tiện.

Táo bón sau mổ trĩ phải làm sao?

Sau mổ trĩ, điều khiến nhiều người lo nhất không chỉ là táo bón mà còn là cảm giác sợ đau, sợ chảy máu và sợ phải rặn làm ảnh hưởng vùng vừa phẫu thuật. Vì vậy, mục tiêu lúc này không phải cố đi ngoài cho bằng được mà là giữ phân đủ mềm, tạo điều kiện để đại tiện nhẹ nhàng và hạn chế tối đa việc rặn mạnh.

Uống đủ nước để phân bớt khô

Sau phẫu thuật, nếu ăn uống kém hoặc uống ít nước, phân có thể nhanh chóng trở nên khô cứng, khiến lần đi ngoài đầu tiên càng khó chịu. Vì vậy, nếu bác sĩ không yêu cầu hạn chế lượng nước, người bệnh nên chia nước thành nhiều lần uống trong ngày thay vì đợi khát mới uống.

Nước đặc biệt quan trọng khi bạn bắt đầu tăng lượng chất xơ trong khẩu phần. Chất xơ cần đủ nước để phát huy tác dụng làm mềm và tăng thể tích phân; nếu ăn nhiều chất xơ nhưng uống quá ít, việc đại tiện vẫn có thể khó khăn.

Tăng chất xơ từ từ, ưu tiên thực phẩm dễ ăn sau mổ

Sau mổ trĩ không nên vì sợ táo bón mà đột ngột ăn thật nhiều rau trong một bữa. Cơ thể vừa trải qua phẫu thuật, hệ tiêu hóa cũng cần thời gian thích nghi.

Bạn có thể tăng chất xơ dần qua những thực phẩm tương đối dễ ăn như rau nấu mềm, trái cây chín, yến mạch, khoai, ngũ cốc nguyên hạt hoặc các loại đậu phù hợp với khả năng tiêu hóa. Nếu trước đó ăn ít chất xơ, nên tăng từng chút để hạn chế đầy bụng, chướng hơi.

Điều quan trọng là kết hợp chất xơ và đủ nước, thay vì chỉ tập trung ăn nhiều rau.

Không nhịn đi vệ sinh

Đây là tâm lý khá thường gặp sau mổ trĩ. Người bệnh cảm thấy muốn đi ngoài nhưng lại cố nhịn vì lo phân đi qua vùng vừa phẫu thuật sẽ gây đau hoặc chảy máu.

Tuy nhiên, càng trì hoãn, phân càng có thời gian lưu lại trong đại tràng và mất thêm nước, từ đó trở nên cứng hơn. Lần đại tiện sau có thể vì thế càng khó khăn và khiến bạn phải dùng sức nhiều hơn.

Khi đã có nhu cầu, nên đi vệ sinh và cố gắng thả lỏng cơ thể. Nếu đau hoặc khó đi bất thường, hãy trao đổi với bác sĩ thay vì liên tục nhịn đại tiện.

Không cố rặn khi đi vệ sinh

Sau mổ trĩ, việc ngồi lâu trên bồn cầu và cố rặn mạnh là điều nên hạn chế. Rặn làm áp lực tại vùng hậu môn tăng lên trong khi khu vực này vẫn đang trong quá trình hồi phục, từ đó có thể khiến cảm giác đau, căng tức hoặc chảy máu rõ hơn.

Nếu ngồi một lúc nhưng vẫn chưa đi được, không nên tiếp tục cố sức. Hãy đứng dậy, nghỉ ngơi và thử lại khi cơ thể có nhu cầu rõ ràng hơn.

Đặc biệt, tránh tâm lý “phải đi hết hôm nay” rồi ngồi toilet quá lâu. Trong những ngày đầu sau mổ, đại tiện nhẹ nhàng quan trọng hơn việc cố ép cơ thể đi ngoài theo ý muốn.

Vận động nhẹ khi tình trạng sau mổ cho phép

Nghỉ ngơi là cần thiết sau phẫu thuật nhưng nằm hoặc ngồi một chỗ suốt ngày có thể khiến hoạt động của đường ruột chậm hơn.

Khi bác sĩ cho phép, bạn có thể đứng dậy đi lại nhẹ trong phòng hoặc đi bộ chậm trong thời gian ngắn. Không cần tập luyện hay vận động mạnh; mục tiêu đơn giản là giúp cơ thể bớt trì trệ và hỗ trợ đường ruột hoạt động đều hơn.

Trong giai đoạn này vẫn nên tránh bê vật nặng, gồng sức hoặc các hoạt động gây áp lực lớn lên vùng vừa phẫu thuật.

Dùng thuốc làm mềm phân hoặc thuốc nhuận tràng theo hướng dẫn

Nếu phân vẫn khô cứng hoặc việc đại tiện quá khó khăn, bác sĩ có thể chỉ định thuốc làm mềm phân hoặc thuốc nhuận tràng trong thời gian hậu phẫu. Người bệnh nên dùng đúng loại, đúng cách và đúng thời gian được hướng dẫn, đặc biệt khi đang sử dụng thêm thuốc giảm đau hoặc các thuốc khác sau mổ.

Không nên tự ý mua nhiều loại thuốc nhuận tràng dùng cùng lúc để mong đi ngoài nhanh hơn. Đặc biệt, không tự thụt tháo hoặc sử dụng thuốc đặt hậu môn khi vùng hậu môn vẫn còn vết mổ, trừ khi bác sĩ phẫu thuật đã đồng ý.

Nếu đã áp dụng các biện pháp trên nhưng vẫn không đại tiện được, phân quá cứng hoặc cảm giác đau tăng rõ, người bệnh nên liên hệ cơ sở đã phẫu thuật để được hướng dẫn thay vì tiếp tục cố rặn.

Trà Thanh Trường – hỗ trợ giảm táo bón ở người bị trĩ

Với người bị trĩ, phân khô cứng và khó đi ngoài có thể làm tăng áp lực khi đại tiện, khiến vùng hậu môn thêm khó chịu. Bên cạnh chế độ ăn giàu chất xơ, uống đủ nước và duy trì thói quen đi tiêu phù hợp, Trà Thanh Trường có thể được sử dụng như một giải pháp hỗ trợ giúp nhuận tràng, làm mềm phân và cải thiện tình trạng táo bón.

Công thức kết hợp các nhóm thảo dược theo hướng nhuận tràng – hành khí – dưỡng âm sinh tân, giúp hỗ trợ quá trình đại tiện theo nhiều cơ chế:

• Ma Tử Nhân: giàu dầu béo, hỗ trợ làm mềm phân và tăng độ ẩm trong đường ruột, giúp đại tiện tự nhiên hơn.
• Sa Sâm, Mạch Môn: dưỡng âm, sinh tân, hỗ trợ cải thiện tình trạng khô táo, phân cứng.
• Chỉ Thực, Hậu Phác: hỗ trợ hành khí, giảm đầy bụng, chướng bụng và cảm giác nặng bụng khi táo bón.
• Đào Nhân: vừa hỗ trợ hoạt huyết vừa có tác dụng nhuận tràng.
• Phan Tả Diệp: hỗ trợ kích thích nhu động ruột, giúp thúc đẩy quá trình đào thải phân khi bị táo bón.
• Cam Thảo: điều hòa công thức, góp phần làm giảm cảm giác khó chịu trên đường tiêu hóa.

Điểm đáng chú ý của công thức là kết hợp nhóm làm mềm phân, bổ sung tân dịch với nhóm hỗ trợ nhu động ruột, thay vì chỉ tập trung kích thích đi ngoài. Nhờ đó, Trà Thanh Trường có thể được xem là giải pháp hỗ trợ nhuận tràng nhẹ nhàng, đặc biệt trong trường hợp táo bón khiến người bị trĩ phải rặn nhiều hoặc ngại đi tiêu vì đau.

Sau mổ trĩ bao lâu không đi ngoài thì cần chú ý?

Thời điểm đi ngoài lần đầu sau mổ trĩ có thể khác nhau ở mỗi người, tùy phương pháp phẫu thuật, chế độ ăn uống và thuốc đang sử dụng. Tuy nhiên, nếu khoảng 48 giờ sau mổ vẫn chưa đại tiện, người bệnh nên chủ động liên hệ bác sĩ hoặc cơ sở đã phẫu thuật để được hướng dẫn, đặc biệt khi kèm theo đau bụng, chướng bụng, buồn nôn hoặc cảm giác khó chịu tăng dần.

Không nên vì sốt ruột mà cố rặn mạnh, tự thụt tháo hoặc dùng thuốc nhuận tràng tùy ý. Trong giai đoạn hậu phẫu, cách xử lý cần phù hợp với tình trạng vết mổ và hướng dẫn riêng của bác sĩ.

Hy vọng bài viết đã giúp bạn biết táo bón sau mổ trĩ phải làm sao và hiểu vì sao cần giữ phân mềm, tránh nhịn đại tiện và hạn chế rặn mạnh trong giai đoạn hồi phục. Nếu tình trạng khó đi ngoài kéo dài hoặc kèm đau bụng, chướng bụng, chảy máu bất thường, bạn nên liên hệ bác sĩ để được hướng dẫn phù hợp. Để tìm hiểu thêm về cách chăm sóc sau mổ trĩ, hãy truy cập website Hoàng Long Vina hoặc liên hệ hotline 1800.088.818 để được dược sĩ tư vấn miễn phí.